Pieter oreert…

voor de sozial freischwebende Intelligenz

De Bakermat van de Democratie

Hou toch eens op met die onzinnige bewering dat Griekenland de bakermat van de democratie is.

Ten eerste: de meest elementaire vergissing die gemaakt wordt, is dat men de begrippen democratie en rechtsstaat door elkaar haalt. Westerse landen zijn geen democratieën, maar rechtsstaten, en democratie is alleen maar een instrument ter vormgeving van de rechstsstaat. Dat is een wezenlijk ander systeem dan de directe democratie van het oude Athene. Dat wij geloven dat onze hedendaagse democratie een afspiegeling is van de oude Griekse democratie, is niets anders dan een ongeldig, sociaal geconstrueerd frame; een ‘waarheid’ die we onszelf aangepraat hebben.

Ten tweede: het hedendaagse Griekenland kan er geen aanspraak op maken de directe culturele erfgenaam te zijn van het oude Griekenland. We zijn inmiddels tweeduizend jaar verder, we hebben middeleeuwen gehad waarin de effecten van de oudheid zijn weggevaagd en Griekenland heeft cultureel vele gedaantewisselingen ondergaan. Er zijn zat andere landen in Europa die mijn inziens veel meer aanspraak kunnen maken op de titel van erfgenaam van de Griekse oudheid. Stel je eens voor dat Nederlandstaligen gaan claimen de culturele erfgenamen te zijn van het Frankische Rijk, dat dankzij ‘ons’ de hedendaagse landkaart van West-Europa tot stand is gekomen, omdat wij -min of meer- dezelfde taal spreken als de Franken. Iedereen ziet meteen in dat zoiets belachelijk zou zijn, maar Griekenland komt blijkbaar wel weg met zulke opgeklopte retoriek. De geschiedenis van het Frankische Rijk straalt af op heel hedendaags Europa en niet op Nederland en Vlaanderen in het bijzonder. Op dezelfde wijze kunnen hedendaagse Grieken niet een bijzondere status ontlenen aan het oude Griekenland. Dat ze dat wel doen, is iets minder dan narcistische grootheidswaan. De Grieken zouden wat dat betreft een voorbeeld kunnen nemen aan de moderne Egyptenaren, die wél begrijpen dat hun hedendaagse cultuur niets te maken heeft met die van het Egypte uit de oudheid.

Ten derde: zelfs al zou het zo zijn dat Griekenland de bakermat van de hedendaagse democratie is, en dat dit afstraalt op de hedendaagse Grieken, dan nog geeft dit hen geen enkel voorrecht, of argument om zich aan verantwoordelijkheden te onttrekken. Het leidt trouwens ook niet tot extra verplichtingen. Ze moeten gewoon ‘normaal’ doen en zich leren gedragen als een echte rechtsstaat in plaats van een puberale directe democratie, waarin de waan van de dag regeert.

Ik heb gezegd.

Comments are currently closed.